Dag 1 |

Inleiding gemeentelijk vastgoed

• Trends en ontwikkelingen 
• Gemeente als gebruiker, eigenaar én ontwikkelaar van maatschappelijk vastgoed 
• Spagaat tussen overheid en markt

Professioneel vastgoedmanagement

• Conditiemeting (NEN 2767, BOEI)
• Keuzes in kwaliteit: de relatie conditie, risico’s en budget 
• Meerjarenperspectief met een goed onderbouwd MJOP

Het meten van maatschappelijk rendement

• Verschil in samenstelling van de gemeentelijke vastgoedportefeuilles 
• Het meten van maatschappelijk rendement: benchmarking 
• Aan de slag met de resultaten: van benchmark naar portefeuillestrategie

De gemeentelijke vastgoedorganisatie

Ontwikkelingsbedrijf Rotterdam (OBR) heeft de laatste jaren een
ambitieuze professionaliseringsslag doorgemaakt. We zoomen in op
de lessen/valkuilen/kritieke succesfactoren van een dergelijk traject.

Dag 2 |

Ontwikkelen van slimme gebouwen

Kwaliteit en functionaliteit bij slimme gebouwen 

• Typologieën en kengetallen 
• Programma elementen van openbare gebouwen 
• Sturen op kwaliteit, flexibiliteit, courantheid en multifunctionaliteit 
• Verder inzoomen op het gemeentekantoor en de MFA

Sturen op duurzame gebouwen 

• Wat is duurzaamheid? 
• Hoe meet je duurzaamheid? 
• Praktische toepassing voor bestaand en nieuw maatschappelijk vastgoed

Professioneel opdrachtgeverschap 

• Nieuwe bouworganisatievormen 
• Een schoolgebouw huren, kan dat? 
• Publiek-Private samenwerking

Dag 3 |

Rekenen aan gemeentelijk vastgoed

Rekenen aan vastgoed 

• Basisbegrippen 
• Nominale, reële en netto contante waarde 
• Cashflowberekeningen 
• Rendementsbegrippen en –berekening 
• Oefenopgaven

Vastgoedrekenen in gemeentelijke context

• Marktconforme huur, ‘symbolische huur’, ‘verkapte subsidie’ 
• Kostprijsdekkende huur 
• Boekhoudperspectief vs cash flow denken 
• Toolkit: standaard rekenmodel, kengetallen, bandbreedtes
  (u ontvangt een rekenmodel voor inzicht in de parameters bij het
  vastgoedrekenen)

Casus: vastgoedpropositie berekenen
U berekent in groepen vanuit diverse rollen een vastgoedpropositie m.b.t. een multifunctionele accommodatie. Hierbij
analyseert u de pijnpunten en welke parameters kunnen worden aangepast. Deze financiële analyse vertaalt u in afspraken die u met de andere partijen (rollen) kunt maken.

Dag 4 |

Kosten en fiscaliteiten

• Het spanningsveld tussen kosten en kwaliteit van gebouwen 
• Kengetallen en bandbreedtes voor investeringskosten 
• Zelf herkennen van belangrijke kostenbepalende elementen 
• Levensduur benadering van vastgoed (Life Cycle Economy) 

Fiscaal-juridische aspecten 

• Belangrijke fiscale aspecten (BTW, overdrachtsbelasting) 
• Belangrijke juridische aspecten (koop- en huurcontracten, huurrecht)

Dag 5 |
Strategisch portefeuillemanagement

Afstemmen van vraag en aanbod 

• Rol van de gemeente in huisvestingsplannen en accommodatiebeleid
• Praktische tools voor de optimalisatie van de vastgoedvoorraad 
• Afweging strategisch / niet-strategische voorraad

Portefeuillemanagement bij gemeente Enschede
Gemeente Enschede is een voorloper op het gebied van portefeuillemanagement.
We behandelen de rol van makelaar in maatschappelijke functies, afstemming tussen vraag en aanbod en het bepalen van een
portefeuillestrategie.

Integrale eindcase: optimaliseren van uw vastgoedportefeuille

Examenopdracht
B&W vraagt u een strategie te formuleren om op korte termijn 15% kosten te besparen. Samen met collega studenten analyseert u de knelpunten binnen de nieuwe vastgoedportefeuille en zoekt u naar oplossingen.
U kiest een strategie om de portefeuille te optimaliseren. Hierbij let u op mogelijkheden om op korte termijn de kosten binnen de portefeuille te verlagen en op lange termijn de opbrengsten structureel te verhogen.
De gekozen strategie werkt u uit in een voorstel voor B&W

• Meer informatie over de docenten
• Schrijf u direct in